Reşat Nuri Güntekin Kavak Yelleri Kitabının Özeti


Reklam



Reşat Nuri Güntekin Kavak Yelleri Kitabının Özeti

Kitap topluma yararlı olmaya çalışmış bilgilendirip bir derece de olsa cehaletten kurtarmata çalışmış bir eserdir.

Kavak Yelleri Kitabının Özeti

Öyküsü 1908-1923 yılları arasında geçen �Yeşil Gece� bir zamanlar başta Nazım Hikmet olmak üzere Türk solu tarafından çok övülmüş bir roman. Övgü romandan çok Türk solunun düşünsel geri planı açısından önem kazanıyor. Çünkü metinden yansıyan ideolojiye baktığımızda Türk solu ile Kemalizm arasındaki 60″lı yıllara dek uzanan ve paydasını ilerlemeci modernist dünya görüşünde bulan akrabalık hemen farkediliyor. Ana fikrini; �Zatıaliniz şüphesiz zemin ve zamanı müsait bulmadığınız için şimdilik din ve devlete sadık meşruiyetperver Osmanlılar yetiştirmek gayesiyle iktifa buyuruyorsunuz. Bendeniz bir derece daha ileri gitmek milletine sadık cumhuriyetperver Türkler yetiştirmek emelindeyim� cümlesinde bulan konunun kısa özeti; bir köylü çocuğu olan Şahin�in medrese eğitimini sürdürmek için gittiği İstanbul�da aydınlanarak öğretmen okulunu seçmesi eğitimci olarak döndüğü bir Anadolu kasabasında softalarla dolaylı bir kavgaya tutuşması ve Yunan işgalinden sonra yaşadığı düş kırıklığı biçiminde aktarılabilir.
Kitabın temel sorunsalı dinin toplumun gelişmesinde (aydınlanmasında) bir engel oluşu üzerine kurulu. Belki Marx�ın �din toplumların afyonudur� deyişinin etkisiyle Reşat Nuri de kahramanının düşünce değişimini; �tarih kitaplarını okudukça anlıyordu ki geçmiş zamanların da şimdikinden farkı yoktur. En eski tarihlerden beri din zulme ve esada alet olmuştur� cümlesiyle özetler. Romanın en indirgemeci yanı işte bu özette çıkıyor karşımıza. Bütün mesela dine indirgenince doğal olarak kötü yobazlar ve iyi aydınlardan oluşan kurgusal karakterler kaplıyor metni.

�Yaban�a giden yolu �Çalıkuşu� ve �Yeşil Gece�nin açtığını düşünüyorum. Yine de Yakup Kadri�nin �Yaban�da anlattığı Ahmet Cemal�den daha organiktir Şahin öğretmen. Ya da yine Yakup Kadri�nin �Ankara�sındaki ütopyalardan çok daha tutarlı bir umut sözkonusudur �Yeşil Gece�de. Ayrıca sondaki süpriz Reşat Nuri�nin Cumhuriyet�in geleceğine duyduğu şüphenin bir göstergesi Kemalist devrimin sınırlarının çizilmesi olarak da okunabilir.

Roman içinde Reşat Nuri hem islam hem Türk kimliğinin birlikte barındırılmasının sorunlarından bahsediyor. Kendisiyle çağdaş olan A.Z.Kozanoğlu da tarihsel romanlarında islama karşı Türk ulusu kavramını işliyordu. Ancak Reşat Nuri�deki millet kimliği dönemin gözde düşünce akımı Türkçülük ile hiç bir akrabalık göstermez. Hatta yazarın Anadolu�daki etnik azınlığa duyduğu hoşgörü çok açıktır.

�Yeşil Gece�nin bendeki örneği 1945 yılında Semih Lütfü Kitabevinden çıkan 2.baskısından alınma. 1928″deki aslına göre sadeleştirilip sadeleştirilmediğini bilemiyorum ama bu baskısı oldukça anlaşılır bir Türkçe ile yazılmış. Reşat Nuri�nin en önemli uslup özelliği olan karşılıklı konuşma ağırlığı hemen dikkati çekiyor. Gündelik yaşamdakine çok yaklaşan bir diyalog yapısını yakalayan yazar karakterlerin iç monologlarını �bunun için babasına kabahat bulmaz kim bilir ? kadın milleti bu� Eksik etek. Ne kabahat etti ki babam terbiyesini verdi. Amma eceli gelmiş� Öldü� Ne yapalım?� tarzında kesik ve kırık dökük cümlelerle aktarıyor. Bu anlatım biçimi ve değişimleri yazarın roman dili ile ilgili yeniliklerin peşinde oluşu yönünde ipuçları vermekle birlikte klasik anlatımdan büyük bir kopuş görmüyoruz.

Reşat Nuri�nin bu unutulmuş romanında -henüz 1928″de- altını çizdiği; �sarıklılar ile sarıksızlar arasındaki bu yabancılık gitgide artarak onları bir daha anlaşmalarına ve birbirlerini sevmelerine imkan olmayan iki düşman fırkaya ayırırdı� biçimindeki toplumsal kargaşa günümüzde şaşırtıcı biçimde sürüp gidiyor ve �Yeşil Gece�yi güncelleştiriyor. Çağdaşı yazarların büyük bir bölümü Anadolu�yu uzaktan kendi hayal alemlerindeki gibi anlatıp ah vah ederler ya da yapay bir doğu-batı sorunsalı etrafında dolaşırlarken Reşat Nuri Güntekin sorunları yerli yerinde ve olduğu gibi anlatmayı başarmış bir yazar olarak yalnız edebiyat dünyasını değil Cumhuriyet dönemi ile ilgilenen diğer sosyal bilimleri de ilgilendiriyor.

Kitap Hakkındaki Şahsi Görüşler

Kitap gerçekten sürükleyici ve etkileyeci bir şekilde yazılmış olup döneminin özelliklerini de en iyi şekilde yansıtmaktadır. Reşat Nuri Güntekin�in en iyi eserlerinden birisi denebilir.


Reklam



Bir önceki yazımız olan 1. Dünya Savaşında işgal edilen yerlerin haritası başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Buradan Buldular:

  • Reşat Nuri Kavak Yelleri
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (ilk Puanı Siz Verin)
Loading ... Loading ...

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak.

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>